گزارش رصد روزانه صنعت پتروشیمی جهان در ۲۴ ساعت منتهی به ۲۰ آبان ۱۴۰۵
به گزارش خبرگزاری ایپنا، گزارش رصد روزانه صنعت پتروشیمی جهان در ۲۴ ساعت منتهی به ۲۰ آبان ۱۴۰۵ منتشر شد.
در بازار چین، قراردادهای آتی پلی‌پروپیلن و پلی‌اتیلن سبک خطی در ۱۰ نوامبر به‌ترتیب در قیمت ۸ هزار و ۹۱۲ یوان و ۸ هزار و ۲۷۶ یوان به ازای هر تن بسته شدند. در اروپا نیز ادغام دو تولیدکننده بزرگ پوشش‌های صنعتی یک مرحله مهم مقرراتی را پشت سر گذاشت، هرچند هنوز نهایی نشده است.
در بازار انرژی، نفت برنت روز سه‌شنبه در قیمت ۹۱٫۴۹ دلار به ازای هر بشکه تسویه شد. هم‌زمان، اختلال در پالایشگاه‌های روسیه و مشکلات حمل‌ونقل دریایی در خلیج فارس همچنان بر عرضه و لجستیک انرژی اثرگذار است.
۱. شرکت‌ها و پروژه‌ها
آلمان | ورود مدل‌های هوش مصنوعی اونویک اکسنو به عملیات واقعی
شرکت اونویک اکسنو برای نخستین بار مدل‌های فرایندی مبتنی بر هوش مصنوعی را در عملیات جاری واحدهای خود به کار گرفته است. این مدل‌ها در قالب پروژه کامپاس توسعه یافته‌اند و با استفاده از بیش از یک میلیون شبیه‌سازی، رفتار ترمودینامیکی و سینتیکی فرایندها را بازنمایی می‌کنند.
هدف از اجرای این طرح، بهینه‌سازی مصرف انرژی، کاهش انتشار دی‌اکسیدکربن و تسریع تصمیم‌گیری هنگام تغییر ترکیب خوراک است.
اهمیت: این فناوری می‌تواند در واحدهای تولید برش‌های چهارکربنه و سایر فرایندهای پیچیده پتروشیمی کاربرد داشته باشد. بااین‌حال، تاکنون درصد مشخصی از صرفه‌جویی انرژی یا کاهش هزینه ناشی از اجرای آن اعلام نشده است.
۲. خوراک و انرژی
بازار جهانی | نفت برنت به پایین‌ترین سطح دو ماه اخیر رسید
نفت برنت در معاملات روز سه‌شنبه با کاهش ۱٫۲ درصدی به ۹۱٫۴۹ دلار رسید. نفت خام وست‌تگزاس اینترمدیت نیز با افت ۰٫۹ درصدی در قیمت ۸۶٫۰۴ دلار به ازای هر بشکه تسویه شد.
کاهش احتمال انجام عملیات نظامی تازه آمریکا علیه ایران و نگرانی‌ها درباره مازاد عرضه جهانی، از عوامل اصلی افت قیمت نفت و رسیدن آن به پایین‌ترین سطح حدود دو ماه اخیر بودند.
اهمیت پتروشیمی: کاهش قیمت نفت می‌تواند هزینه خوراک نفتامحور را کاهش دهد، اما هم‌زمان افت قیمت محصولات پایه ممکن است این مزیت را محدود کند. محاسبه دقیق حاشیه سود بدون بررسی هم‌زمان قیمت نفتا، اتیلن و پروپیلن قابل اتکا نیست.
لهستان و قطر | فسخ قرارداد بلندمدت گاز طبیعی مایع اورلن با قطرانرژی
وضعیت: فسخ قرارداد اعلام شده و اجرایی‌شدن آن پس از مهلت اخطار ۶۰روزه انجام میشود.
شرکت لهستانی اورلن یکی از دو قرارداد بلندمدت خرید گاز طبیعی مایع خود از قطرانرژی را به دلیل تداوم وضعیت فورس‌ماژور فسخ کرد.
حجم سالانه قرارداد فسخ‌شده یک میلیون تن گاز طبیعی مایع است. این قرارداد در ابتدا تا سال ۲۰۳۴ اعتبار داشت.
قطرانرژی پس از آسیب به تأسیسات رأس‌لفان و اختلال در حمل‌ونقل دریایی در ماه مارس، وضعیت فورس‌ماژور اعلام کرده بود. اورلن قرارداد دوم خود با قطر را حفظ کرده و اعلام کرده است که امنیت تأمین گاز لهستان تحت تأثیر این فسخ قرار نخواهد گرفت.
اهمیت: این رویداد نشان می‌دهد اختلال عملیاتی طولانی‌مدت می‌تواند به تغییرات حقوقی در قراردادهای بلندمدت منجر شود. بااین‌حال، فسخ یک قرارداد گاز طبیعی مایع به معنی کاهش جدید تولید پتروشیمی قطر در روز اعلام خبر نیست.
۳. قیمت و بازار محصولات پتروشیمی
چین | تشدید افت قراردادهای آتی پلیمرها
افت شدید قراردادهای آتی در شرایطی رخ داده که موجودی تولیدکنندگان افزایش یافته و پیشنهادهای فروش در بازار داخلی چین کاهش پیدا کرده است.
اهمیت: فشار نزولی بر قیمت‌های آتی و نقدی پلی‌پروپیلن و پلی‌اتیلن می‌تواند پیشنهادهای صادراتی چین را رقابتی‌تر کند. بااین‌حال، قیمت‌های جدول مربوط به قراردادهای آتی هستند و نباید معادل نرخ‌های واقعی صادراتی در مبانی تحویل کشتی یا هزینه و کرایه حمل تلقی شوند.
چین | افزایش موجودی و ضعف نتایج حراج شن‌هوا
بر اساس گزارش کاموپلاست، موجودی تولیدکنندگان پلیمر در چین برای چهارمین جلسه متوالی افزایش یافته است. کاهش پیشنهادهای فروش نیز تاکنون نتوانسته تقاضای معناداری در بازار ایجاد کند.
در حراج روز سه‌شنبه شرکت شن‌هوا نیز افت قراردادهای آتی بورس کالایی دالیان و احتیاط خریداران، نرخ فروش محصولات را محدود نگه داشت.
اهمیت: ضعف تقاضا در کنار افزایش موجودی می‌تواند فشار بیشتری بر قیمت‌گذاری داخلی و صادراتی وارد کند. بااین‌حال، بدون دسترسی به حجم دقیق حراج و میزان موجودی قابل فروش، نمی‌توان افت تقاضای کل بازار چین را به‌صورت کمی برآورد کرد.
چین | کاهش پیشنهادهای صادراتی پلی‌پروپیلن
طبق گزارش کاموپلاست، میانگین پیشنهادهای صادراتی پلی‌پروپیلن گرید نخ چین طی دو هفته حدود ۳ درصد کاهش یافته است. این کاهش پس از یک دوره افزایش ۱۱هفته‌ای رخ داده که از ماه اوت آغاز شده بود.
اهمیت: این تغییر برای صادرکنندگان پلی‌پروپیلن در منطقه اهمیت دارد، زیرا می‌تواند رقابت قیمتی در بازارهای جنوب‌شرق آسیا را افزایش دهد.
برای نفتا، اتیلن، پروپیلن، بوتادین، بنزن، استایرن، متانول و گاز مایع، قیمت عددی تازه با مبنای مشخص معاملات نقدی، صادراتی یا تحویل در مقصد و تاریخ ارزیابی قابل تأیید عمومی به دست نیامد.
گزارش‌های تخصصی، جهت حرکت قیمت نفتا در بازار تحویل ژاپن و پروپیلن در بازارهای صادراتی کره و تحویل چین را نزولی نشان می‌دهند، اما نرخ‌های عددی این محصولات به‌صورت عمومی منتشر نشده است.
۴. فناوری و سرمایه‌گذاری
آلمان | راه‌اندازی توربین گازی ۳۴ مگاواتی با قابلیت مصرف هیدروژن
وضعیت: واحد آزمایشی راه‌اندازی شده؛ آزمون استفاده از هیدروژن خالص در برنامه است.
شرکت آر‌دبلیو‌ئی با همکاری صنایع سنگین کاوازاکی، توربین گازی ۳۴ مگاواتی خود را در نیروگاه امسلند راه‌اندازی کرده است. این سامانه قابلیت فعالیت با گاز طبیعی، هیدروژن یا ترکیبی از هر دو را دارد.
آزمایش‌های چندماهه برای بررسی عملکرد توربین با سهم‌های مختلف هیدروژن، تا ۱۰۰ درصد، برنامه‌ریزی شده‌اند. هیدروژن موردنیاز نیز از الکترولایزرهای مجاور پروژه گت اچ‌تو نوکلئوس تأمین خواهد شد.
اهمیت: این پروژه برای تأمین انرژی کم‌کربن مجتمع‌های صنعتی و شیمیایی اهمیت دارد، اما راه‌اندازی توربین به معنی اثبات عملکرد پایدار آن با هیدروژن خالص در تمام شرایط بار نیست.
۵. ادغام و تملک
اتحادیه اروپا | موافقت مشروط با ادغام آکزونوبل و اکسلتا
وضعیت: موافقت مشروط کمیسیون اروپا؛ ادغام هنوز تکمیل نشده است.
کمیسیون اروپا با ادغام سهامی دو شرکت موافقت مشروط کرده است. برای رفع نگرانی‌های رقابتی، آکزونوبل متعهد شده است کسب‌وکار اروپایی رنگ‌های تعمیراتی خودرو را واگذار کند.
درآمد سالانه تقریبی مجموعه ترکیبی بر اساس برآورد شرکت‌ها، حدود ۱۷ میلیارد دلار خواهد بود. این رقم درآمد مجموعه پس از ادغام است و نباید با ارزش معامله اشتباه گرفته شود.
تکمیل ادغام برای اوایل سال ۲۰۲۷ پیش‌بینی شده و همچنان به دریافت سایر مجوزها و تحقق شرایط حقوقی وابسته است.
اهمیت: این ادغام می‌تواند ساختار رقابت در بازار جهانی پوشش‌های صنعتی، دریایی، حفاظتی و خودرویی را تغییر دهد. بااین‌حال، تا زمان تکمیل حقوقی معامله، دو شرکت همچنان شخصیت‌های مستقل دارند.
۶. تعمیرات و توقف واحدها
روسیه | تأثیر حملات بر حدود ۳۰ درصد ظرفیت پالایش نفت
به گزارش رویترز به نقل از دو منبع صنعتی، حملات پهپادی از اواخر اکتبر حدود ۳۰ درصد ظرفیت پالایش نفت روسیه را تحت تأثیر قرار داده‌اند.
ظرفیت اسمی پالایشگاه‌های آسیب‌دیده حدود ۳۰۰ هزار تن در روز اعلام شده، درحالی‌که کاهش واقعی فرآورش نفت تا حدود ۲۰۰ هزار تن در روز برآورد میشود.
اهمیت: باید میان ظرفیت تحت تأثیر و کاهش واقعی تولید تفاوت قائل شد. تحت تأثیر قرار گرفتن ۳۰ درصد ظرفیت به معنی کاهش ۳۰ درصدی تولید واقعی تمام فرآورده‌ها نیست. اثر این اختلال بر خوراک پتروشیمی نیز به ترکیب پالایشگاه‌های آسیب‌دیده و نحوه تخصیص خوراک بستگی دارد.
۷. حوادث و ایمنی، بهداشت و محیط‌زیست
امارات | ادامه عملیات بازیابی نفت از نفتکش آسیب‌دیده جم شماره ۲
امارات محموله‌ای شامل حداکثر یک میلیون و ۸۷۰ هزار بشکه نفت خام عرب لایت عربستان را که در نفتکش آسیب‌دیده جم شماره ۲ باقی مانده است، برای فروش عرضه کرده است.
این شناور ماه گذشته هدف اصابت یک پرتابه قرار گرفت و دچار نشت نفت شد. طبق اسناد مناقصه، انتقال محموله از یک کشتی به کشتی دیگر برای بازه زمانی ۱۰ تا ۲۰ نوامبر پیش‌بینی شده است.
اهمیت ایمنی و محیط‌زیست: این رویداد نشان‌دهنده تداوم پیامدهای عملیاتی و زیست‌محیطی حملات دریایی است. عرضه محموله برای فروش به معنی تکمیل عملیات انتقال یا رفع تمام آثار آلودگی نیست.
۸. مقررات و تجارت بین‌الملل
اندونزی | اختلاف بر سر تعرفه واردات پلی‌پروپیلن و پلی‌اتیلن
تولیدکنندگان داخلی پلی‌الفین در اندونزی خواستار اعمال محدودیت‌های حفاظتی و تعرفه‌های ضددامپینگ بر واردات محصولات ارزان‌قیمت شده‌اند.
در مقابل، واحدهای تبدیل‌کننده محصولات پلاستیکی خواهان گسترش معافیت تعرفه‌ای صفر درصد برای گریدهای اصلی پلی‌پروپیلن و پلی‌اتیلن هستند.
اهمیت: تصویب محدودیت‌های وارداتی می‌تواند فرصت فروش صادرکنندگان خارجی را کاهش دهد. در مقابل، گسترش معافیت‌های تعرفه‌ای احتمالاً رقابت وارداتی را افزایش خواهد داد. در حال حاضر هیچ‌یک از این دو سناریو به مقررات قطعی تبدیل نشده است.
۹. تحولات منطقه‌ای و لجستیک
خلیج فارس | تداوم ریسک حمل‌ونقل دریایی
گزارش تازه رویترز از افزایش قیمت نفت در معاملات صبح چهارشنبه، پس از رسیدن آن به پایین‌ترین سطح دو ماه اخیر، حکایت دارد. نگرانی‌ها درباره امنیت شناورها و حملات دریایی همچنان بر بازار انرژی اثرگذار است.
قیمت نفت برنت در معاملات صبح آسیا به حدود ۹۲٫۵۳ دلار رسید. این رقم مربوط به معاملات لحظه‌ای صبح چهارشنبه است و با قیمت تسویه ۹۱٫۴۹ دلاری روز سه‌شنبه تفاوت دارد.
بر اساس همین گزارش، در ماه اکتبر ۳۷ شناور هدف حمله قرار گرفته‌اند. بااین‌حال، این آمار نباید به معنی از دست رفتن ۳۷ محموله یا توقف ۳۷ کشتی در روز جاری تعبیر شود.
اهمیت: حتی در صورت کاهش تنش‌های سیاسی، پاک‌سازی مسیرهای دریایی، هزینه بیمه جنگ و تمایل مالکان کشتی به عبور از تنگه هرمز می‌تواند بازگشت حمل‌ونقل عادی را به تأخیر بیندازد.
پنج پیام اصلی برای فعالان صنعت پتروشیمی
۱. تشدید فشار نزولی در بازار چین:افت قراردادهای آتی پلی‌پروپیلن و پلی‌اتیلن سبک خطی در کنار افزایش موجودی تولیدکنندگان، احتمال ادامه تخفیف‌های صادراتی را تقویت می‌کند. بااین‌حال، نرخ‌های واقعی تحویل در مقصد باید به‌صورت جداگانه تأیید شوند.
۲. نزدیک‌شدن ادغام آکزونوبل و اکسلتا به مرحله نهایی: موافقت مشروط اتحادیه اروپا می‌تواند ساختار بازار پوشش‌های صنعتی را تغییر دهد، اما هنوز به معنی تکمیل معامله نیست.
۳. گسترش کاربرد هوش مصنوعی در عملیات پتروشیمی: تجربه اونویک اکسنو در به‌کارگیری عملیاتی مدل‌های هوش مصنوعی برای بهینه‌سازی فرایندهای تولید برش‌های چهارکربنه و مدیریت انرژی قابل بررسی است؛ البته ارزیابی نتایج واقعی این فناوری ضروری است.
۴. تداوم ریسک عرضه در زنجیره انرژی:اختلال پالایشگاه‌های روسیه و فسخ قرارداد گاز طبیعی مایع قطر، دو نوع متفاوت از ریسک عرضه را نشان می‌دهند؛ یکی ناشی از کاهش ظرفیت فرآورش و دیگری ناشی از پیامدهای قراردادی اختلال در تحویل. اثر هرکدام بر خوراک پتروشیمی باید جداگانه محاسبه شود.
۵. استقلال ریسک لجستیک خلیج فارس از روند قیمت نفت: کاهش قیمت نفت لزوماً به معنی کاهش هزینه بیمه، دسترسی آسان‌تر به کشتی یا تضمین تحویل محموله نیست. امنیت مسیرهای دریایی همچنان یکی از متغیرهای مهم در تجارت جهانی انرژی و پتروشیمی است.
