گزارش رصد روزانه صنعت پتروشیمی جهان در ۲۴ ساعت منتهی به ۱۳ مهر ۱۴۰۵
به گزارش خبرگزاری ایپنا، گزارش رصد روزانه صنعت پتروشیمی جهان در ۲۴ ساعت منتهی به ۱۳ مهر ۱۴۰۵ منتشر شد.
مهم‌ترین خبر مستقیم صنعت شیمی امروز، معامله ۱.۳۵ میلیارد دلاری AkzoNobel–Nippon Paint است. در بخش خوراک و لجستیک نیز دو تحول مهم ثبت شده: کاهش غیرمنتظره OSP نفت عربستان برای آسیا و عبور صادرات نفت خاورمیانه از سطح پیش از جنگ در برخی روزهای اواخر سپتامبر، در حالی که ریسک کشتیرانی هرمز همچنان بالاست.
ادغام و تملک
۱. AkzoNobel فروش کسب‌وکار رنگ‌های تزئینی جنوب‌شرق آسیا به Nippon Paint را با ارزش ۱.۳۵ میلیارد دلار قطعی کرد
رسماً اعلام کرد برای فروش کسب‌وکار Decorative Paints خود در ویتنام، اندونزی، مالزی، تایلند، سنگاپور، پاپوا گینه نو و استرالیا با قراردادهای الزام‌آور امضا کرده است. ارزش بنگاه معامله حدود ۱.۳۵ میلیارد دلار (۱.۲۰ میلیارد یورو) است و AkzoNobel انتظار دارد پس از مالیات و سهم شرکای اقلیت حدود ۱ میلیارد دلار وجه نقد خالص دریافت کند.
Closing عمده معامله برای اواسط ۲۰۲۷ برنامه‌ریزی شده؛ بخش اندونزی جداگانه و احتمالاً در اواخر ۲۰۲۶ بسته خواهد شد. بنابراین وضعیت صحیح خبر «Signing قطعی» است، نه «تملک تکمیل‌شده». AkzoNobel فعالیت‌های Coatings و Global Business Services خود را حفظ می‌کند.
ICIS نیز معامله را امروز پوشش داده و تأکید کرده که این واگذاری پایان بازبینی پرتفوی Decorative Paints شرکت در آسیا و بخشی از تمرکز AkzoNobel بر ادغام برنامه‌ریزی‌شده با Axalta است.
خوراک و انرژی
۲. عربستان | OSP نفت Arab Light برای آسیا در نوامبر به کمترین تفاضل شش‌ساله رسید
قیمت رسمی Arab Light برای محموله‌های نوامبر آسیا ۳ دلار/بشکه نسبت به ماه قبل کاهش یافت و به ۵ دلار/بشکه زیر میانگین Oman/Dubai رسید؛ عمیق‌ترین discount از ژوئن ۲۰۲۰. برای Arab Medium و Arab Heavy نیز کاهش OSP نسبت به ماه قبل ۵ دلار/بشکه اعلام شده است.
در جهت مقابل، OSP همه گریدهای عربستان برای شمال‌غرب اروپا ۳ دلار افزایش یافته و قیمت آمریکا بدون تغییر مانده است. Reuters این تفاوت منطقه‌ای را با هزینه بسیار بالای حمل از خلیج فارس به آسیا مرتبط می‌داند؛ نرخ VLCC خلیج فارس–چین در گزارش به حدود ۱.۲ میلیون دلار در روز رسیده، در برابر حدود ۸۰ هزار دلار در روز یک سال قبل.
برای پتروشیمی این داده مهم‌تر از یک تغییر ساده crude price است: کاهش OSP می‌تواند بخشی از فشار feedstock economics پالایشگاه‌های آسیایی را جبران کند، ولی وقتی freight در این سطح قرار دارد، کاهش FOB/feedstock الزاماً به کاهش متناظر landed cost نفتا یا سایر خوراک‌ها منجر نمی‌شود.
۳. OPEC+ تولید هدف نوامبر را افزایش نداد
رسماً اعلام کرد عربستان، روسیه، عراق، کویت، قزاقستان، الجزایر و عمان تصمیم گرفته‌اند سطح تولید الزامی سپتامبر ۲۰۲۶ را برای نوامبر نیز حفظ کنند. جلسه بعدی برای اول نوامبر تعیین شده است.
این تصمیم باید از «تولید واقعی» تفکیک شود. Reuters گزارش می‌دهد برخی تولیدکنندگان خلیج فارس همچنان به‌دلیل اختلالات منطقه‌ای پایین‌تر از سهمیه‌های اسمی تولید می‌کنند. بنابراین ثابت‌ماندن quota به معنی ثابت‌ماندن actual supply نیست.
تحولات منطقه‌ای و لجستیک
۴. خاورمیانه | صادرات Crude در برخی روزها از سطح پیش از جنگ عبور کرد
داده‌های تازه Kpler نشان می‌دهد صادرات نفت خام خاورمیانه در ۲۴ سپتامبر و ۲۷ تا ۲۹ سپتامبر بین حدود ۱۹.۵ تا ۲۲.۵ میلیون بشکه در روز قرار گرفته و از متوسط حدود ۱۸ میلیون بشکه در روز پیش از جنگ بالاتر رفته است. میانگین متحرک هفت‌روزه در اول اکتبر ۱۸.۵ میلیون بشکه در روز بوده است.
مهم‌تر برای این رصد، وقتی crude، فرآورده‌های نفتی، chemicals و سایر مایعات غیرگازی با هم محاسبه شوند، متوسط هفت‌روزه منتهی به ۳۰ سپتامبر به ۲۲.۴ میلیون بشکه در روز رسیده است. همچنین تعداد محموله‌های LNG خروجی از هرمز در سپتامبربه بالاترین سطح ماهانه از فوریه رسیده است.
اما این آمار شامل مجموعه‌ای از مسیرهاست: هرمز، دریای سرخ، پایانه‌های صادراتی و STS در خلیج عمان. همچنین کشتی‌هایی که AIS خود را خاموش کرده‌اند ممکن است در داده‌های tracking دیده نشده باشند. بنابراین عبارت دقیق‌تر:
۵. هرمز | افزایش جریان هم‌زمان با افزایش حملات به کشتی‌ها
Marisks دست‌کم هفت حادثه علیه نفتکش‌ها در هرمز و اطراف آن گزارش کرده است. UKMTO نیز از وقوع حملات روزانه از ۲ اکتبر خبر داده است.
این وضعیت یک واگرایی مهم ایجاد کرده است:
یعنی افزایش throughput نباید مستقیماً به کاهش freight یا war-risk premium تعبیر شود. نرخ VLCC گزارش‌شده برای Gulf–China نیز مؤید آن است که هزینه حمل هنوز بسیار بالاتر از شرایط عادی است.
تعمیرات و توقف واحدها
۶. آفریقای جنوبی | Sasol توقف اضطراری LDPE را گزارش کرده است
Polymerupdate امروز از توقف برنامه‌ریزی‌نشده یک واحد LDPE شرکت Sasol خبر داده است.
اما متن عمومی منبع، ظرفیت واحد، محل دقیق، علت توقف و تاریخ مورد انتظار Restart را نمایش نمی‌دهد و در رصد رسمی شرکت نیز در زمان اجرای گزارش اطلاعیه‌ای که این جزئیات را تکمیل کند پیدا نشد.
در نتیجه از این توقف به‌تنهایی نمی‌توان کمبود LDPE یا اثر قیمتی منطقه‌ای استنباط کرد.
۷. اروپا | Velogy یک واحد LDPE را برای تعمیرات متوقف کرده است
Polymerupdate امروز توقف یک واحد LDPE شرکت Velogy برای تعمیرات را گزارش کرده است.
Velogy دارای سایت‌های اروپایی از جمله Berre در فرانسه است و سایت Berre تولید Ethylene، Propylene، Butadiene، PP و LDPE دارد. با این حال متن عمومی خبر Polymerupdate محل و ظرفیت واحد متوقف‌شده را آشکار نمی‌کند؛ بنابراین نسبت‌دادن این Shutdown به Berre بدون سند کافی درست نیست.
قیمت و بازار محصولات
Polymerupdate امروز مجموعه‌ای از قیمت‌های چین برای Ethylene، Propylene، PP، HDPE و ABS منتشر کرده است، اما تاریخ مبنای آنها ۲ اکتبر ۲۰۲۶ است، نه ۵ اکتبر.
از آنجا که صفحات عمومی ارقام کامل قیمت را نشان نمی‌دهند، هیچ عددی بازسازی یا حدس زده نمی‌شود.
این داده‌ها در ایندکس باید با ساختار زیر ذخیره شوند:
بنابراین امروز assessment عددی جدیدی برای ۵ اکتبر که بتوان Spot/Contract/Futures و basis آن را به‌طور کامل تأیید کرد، وارد گزارش نمی‌شود.
شرکت‌ها و پروژه‌ها
در بازه اصلی امروز FID، EPC Award، تخصیص خوراک، Commissioning یا آغاز ساخت تازه یک مجتمع بزرگ Olefins، PE، PP، PVC، Aromatics یا Methanol که از منبع رسمی یا تخصصی معتبر تأیید شده باشد شناسایی نشد.
خبرهای قدیمی پروژه‌های Lotte Indonesia، Dangote Kenya و سایر پروژه‌هایی که امروز دوباره در جست‌وجو ظاهر شدند بر اساس تاریخ اصلی کنترل و حذف شدند؛ برای نمونه افتتاح مجتمع ۴ میلیارد دلاری Lotte در اندونزی مربوط به نوامبر ۲۰۲۵ است و خبر امروز محسوب نمی‌شود.
فناوری و سرمایه‌گذاری
تحول تازه‌ای در ۲۴ ساعت گذشته که یک فناوری پتروشیمی، recycling technology یا سرمایه‌گذاری صنعتی بزرگ را از مرحله اعلام به FID/Construction/Commissioning منتقل کرده باشد تأیید نشد.
برای نمونه، مالکیت کامل TotalEnergies بر واحد advanced recycling گراندپویی در نتایج امروز ظاهر شد، اما اطلاعیه رسمی آن مربوط به ۱۱ سپتامبر ۲۰۲۶ است. ظرفیت این واحد ۱۵ هزار تن ضایعات پلاستیکی در سال است و از مارس ۲۰۲۶ تولید دارد؛ بنابراین از گزارش امروز حذف شد.
حوادث و HSE
۸. نروژ | برخورد Chemical Tanker با دو کشتی باری؛ بدون تلفات و بدون نشت گزارش‌شده
Chemical tanker نروژی Xanthia با دو کشتی باری در Valderhaugfjorden برخورد کرد. Xanthia با ظرفیت حدود 17,031 dwt دچار آب‌گرفتگی نشد و در لنگرگاه ایمن قرار گرفت؛ یکی از کشتی‌های باری آب گرفت،اما وضعیت کنترل شد. هیچ مصدومی یا نشت گزارش نشده است. پلیس بررسی علت حادثه را آغاز کرده است.
این حادثه اختلال معناداری در عرضه مواد شیمیایی جهانی ایجاد نکرده و صرفاً به‌عنوان HSE/chemical shipping incident ثبت میشود.
مقررات و تجارت بین‌الملل
در ۲۴ ساعت گذشته تعرفه، تحریم، antidumping measure یا محدودیت صادرات/واردات تازه‌ای که مستقیماً PE، PP، PVC، Methanol، Aromatics یا سایر محصولات اصلی پتروشیمی را هدف قرار دهد و معیارهای منبعی گزارش را برآورده کند شناسایی نشد.
محدودیت صادرات فرآورده‌های نفتی چین و ممنوعیت Diesel روسیه که در روزهای قبل ثبت شده‌اند، تحول تازه‌ای در دامنه شمول محصولات پتروشیمی نداشته‌اند و امروز تکرار نمی‌شوند.
۵ پیام اصلی برای فعالان صنعت پتروشیمی
بازیابی جریان خاورمیانه اکنون از مرحله «نشانه» فراتر رفته است. صادرات crude در چند روز اواخر سپتامبر از متوسط پیش از جنگ بالاتر رفته و میانگین هفت‌روزه crude + products + chemicals + non-gas liquids به ۲۲.۴ میلیون بشکه در روز رسیده است. اما مسیرهای جایگزین و STS بخشی از این بازیابی را ساخته‌اند.
ریسک لجستیک هنوز عادی نشده است. دست‌کم هفت حادثه دریایی اخیر و نرخ بسیار بالای VLCC نشان می‌دهد افزایش throughput با کاهش هزینه حمل و بیمه یکسان نیست. برای خرید خوراک یا فروش محصول، landed cost همچنان از FOB مهم‌تر است.
کاهش شدید OSP عربستان برای آسیا یک سیگنال مهم feedstock economics است. Arab Light نوامبر به ۵ دلار زیر Oman/Dubai رسیده، اما بخش مهمی از مزیت قیمت ممکن است توسط freight جذب شود. بنابراین پالایشگران و پتروشیمی‌های آسیایی باید OSP و shipping cost را به‌صورت یک بسته تحلیل کنند.
در LDPE دو Shutdown تازه دیده میشود، اما هنوز داده کافی برای نتیجه‌گیری بازار وجود ندارد. Sasol توقف اضطراری و Velogy توقف تعمیراتی دارد، ولی ظرفیت، مدت و موجودی‌های مرتبط به‌طور عمومی کامل نشده‌اند؛ بنابراین اعلام «کمبود LDPE» در این مرحله زودهنگام است.
معامله AkzoNobel–Nippon Paint مهم‌ترین تحول شرکتی امروز است. معامله امضا شده اما هنوز Closing نشده و نشان‌دهنده ادامه بازآرایی پرتفوی شرکت‌های شیمیایی اروپایی و تمرکز سرمایه روی کسب‌وکارهایی است که مقیاس و مزیت رقابتی بیشتری دارند.
