گزارش رصد روزانه صنعت پتروشیمی جهان در ۲۴ ساعت منتهی به ۱ مهر ۱۴۰۵
به گزارش خبرگزاری ایپنا ، گزارش رصد روزانه صنعت پتروشیمی جهان در ۲۴ ساعت منتهی به ۱ مهر ۱۴۰۵ منتشر شد.
مهمترین تحول امروز، Restart خط East–West عربستان پس از ۱۱ روز توقف است؛ تحولی که بلافاصله Brent را به زیر ۱۰۰ دلار برد، اما هنوز به معنی عادیشدن لجستیک خلیج فارس نیست: فقط دو عبور کالایی در هرمز ثبت شده و دو کشتی نیز هدف حمله قرار گرفتهاند. در خود صنعت شیمی، تصمیم INEOS برای mothball کردن سه واحد بزرگ در Hull مهمترین خبر عملیاتی اروپا است.
خوراک، انرژی و تحولات منطقهای
۱. عربستان | خط East–West دوباره راهاندازی شد؛ فعلاً با نرخ پایین
سه منبع مطلع به Reuters تأیید کردهاند که عربستان عملیات خط East–West را از سر گرفته است. دو منبع گفتهاند خط فعلاً با نرخ پایین کار میکند و صادرات نفت از بندر ینبع میتواند مجدداً آغاز شود. این خط پس از حمله پهپادی ۱۱ سپتامبر و آسیب به سه ایستگاه پمپاژ متوقف شده بود.
پیش از توقف، حدود ۴ میلیون بشکه در روز از این مسیر منتقل میشد؛ ظرفیت اسمی آن حدود ۷ میلیون بشکه در روز است. منابع Reuters بازگشت کامل ظرفیت را حدود ۶ تا ۸ هفته محتمل میدانند. این زمانبندی هنوز اعلام رسمی Saudi Aramco نیست؛ بنابراین باید «برآورد منابع» تلقی شود.
برای پتروشیمی، Restart خط از فشار بر logistics نفت و بهتبع آن نفتا میکاهد، اما تا زمانی که throughput واقعی، بارگیری ینبع و تعمیر کامل ایستگاهها روشن نشود، نباید ظرفیت اسمی را معادل ظرفیت در دسترس فرض کرد.
۲. نفت | Brent به ۹۸.۱۶ دلار و WTI به ۸۹.۰۱ دلار رسید
پس از Restart خط عربستان، Brent صبح چهارشنبه با ۱.۰۹ دلار کاهش به ۹۸.۱۶ دلار/بشکه و WTI با ۱.۵۰ دلار کاهش به ۸۹.۰۱ دلار/بشکه رسید. افزایش جریان نفت خلیج فارس و امید به مذاکرات آمریکا و ایران مهمترین عوامل کاهش بودند.
این نخستین تغییر مهم feedstock environment پس از چند هفته نفت سهرقمی است. با این حال برای کراکرهای نفتاپایه، کاهش crude فقط یکی از متغیرهاست؛ freight، war-risk insurance و availability نفتا هنوز باید جداگانه بررسی شوند.
لجستیک، هرمز و قابلیت واقعی تحویل
۳. هرمز | تردد ثبتشده به فقط دو شناور کالایی سقوط کرد
داده اولیه کشتیرانی نشان میدهد روز دوشنبه فقط دو شناور حامل کالا از هرمز عبور کردهاند؛ در مقایسه با ۱۰ شناور در روز قبل و حدود ۱۲۵ کشتی تجاری بزرگ در روز پیش از جنگ. کشتیهایی که AIS خود را خاموش کردهاند ممکن است در این آمار دیده نشوند.
همزمان نفتکش LR Stephanie با پرتابهای ناشناس هدف قرار گرفت و دو خدمه آن آسیب جزئی دیدند. LPG tanker «Al Maryah» نیز هنگام خروج از تنگه مورد اصابت قرار گرفت. هر دو شناور بدون نیاز به یدککش به حرکت ادامه دادند.
وجود حمله مستقیم به یک LPG carrier برای پتروشیمی مهم است: حتی با بهبود دسترسی نفت خام از East–West، ریسک حمل LPG و محصولات پتروشیمی از خود هرمز همچنان بالاست.
۴. عراق/عربستان | هزینه حمل نفت از ۲۶ به ۳۷ دلار/بشکه رسیده؛ عربستان خرید ۲۵ نفتکش را تکذیب کرد
وزیر نفت عراق اعلام کرده هزینه حمل نفت از حدود ۲۶ دلار به ۳۷ دلار برای هر بشکه افزایش یافته و مدعی شده خرید ۲۵ نفتکش توسط عربستان در افزایش نرخ نقش داشته است. وزارت انرژی عربستان خرید ادعایی این کشتیها را تکذیب کرد و افزایش هزینه را ناشی از جنگ منطقهای و اختلال کشتیرانی هرمز دانست.
بنابراین رقم freight قابل توجه است، اما نسبتدادن آن به خرید نفتکش توسط عربستان تأیید نشده و رسماً تکذیب شده است.
برای معاملات پتروشیمی، پیام روشن است: کاهش Brent الزاماً به همان میزان landed cost را پایین نمیآورد؛ freight میتواند بخش قابل توجهی از کاهش خوراک را خنثی کند.
تعمیرات و توقف واحدها
۵. بریتانیا | INEOS سه واحد بزرگ شیمیایی Hull را mothball میکند
INEOS اعلام کرده هر سه واحد بزرگ شیمیایی خود در Hull را بهدلیل هزینه بالای انرژی mothball میکند. دو واحد تولید را متوقف کردهاند و واحد سوم قرار است ظرف چند روز از مدارخارج شود. این تأسیسات آخرین مجموعه بزرگ تولید acetyls اروپا معرفی شدهاند.
شرکت علت اصلی را economics تولید اعلام کرده است: طبق ارقام INEOS، هزینه انرژی اروپا اکنون حدود ۱۲ برابر آمریکا است. Reuters قیمت گاز بریتانیا را حدود ۲۳.۵۱ دلار/MMBtu در مقابل ۲.۸۴ دلار/MMBtu در آمریکا گزارش کرده است.
این خبر از نظر ساختاری مهمتر از یک turnaround معمول است. Mothball شدن آخرین ظرفیت world-scale acetyls اروپا میتواند وابستگی منطقه به واردات برخی intermediates را افزایش دهد؛ با این حال برای نتیجهگیری درباره قیمت باید inventory، واردات و ظرفیت تولید سایر مناطق نیز بررسی شود.
شرکتها و پروژهها
۶. کنیا | قرارداد بیش از ۴۵۰ میلیون دلاری EIL برای مجتمع پالایشگاهی–پتروشیمی Dangote
Engineers India در افشای بورسی اعلام کرده قراردادی به ارزش بیش از ۴۵۰ میلیون دلار از Dangote Group برای خدمات Project Management Consultancy و EPCM مجتمع سبز پالایشگاهی و پتروشیمی Lamu دریافت کرده است. ظرفیت پالایشگاه برنامهریزیشده ۷۰۰ هزار بشکه در روز است.
خبرگزاری رسمی Kenya News Agency نیز اعلام کرده مراسم groundbreaking پروژه برای ۳۰ سپتامبر برنامهریزی شده است. برآوردهای منتشرشده برای کل سرمایهگذاری پروژه در محدوده ۱۵ تا ۱۶ میلیارد دلار قرار دارند؛ رقم ۴۵۰ میلیون دلار فقط ارزش قرارداد EIL است، نه CAPEX مجتمع.
ظرفیت محصولات پتروشیمی پروژه هنوز در منابع بررسیشده بهصورت تفصیلی منتشر نشده است؛ بنابراین ظرفیت ۷۰۰ هزار بشکه در روز را نباید ظرفیت پتروشیمی معرفی کرد.
قیمت و بازار محصولات
۷. هند | Reliance قیمت LDPE داخلی را اعلام کرد
Polymerupdate اعلام قیمت LDPE بازار داخلی هند توسط Reliance را ثبت کرده است. نمای عمومی منبع مقدار قیمت یا جهت تغییر نسبت به circular قبلی را نشان نمیدهد؛ بنابراین در این گزارش افزایش یا کاهش قیمت به Reliance نسبت داده نمیشود.
این تمایز مهم است: «اعلام قیمت جدید» لزوماً به معنی «افزایش قیمت» نیست مگر مقدار قبلی و جدید قابل تأیید باشد.
۸. اولفینها | اتیلن اروپا صعودی، پروپیلن آمریکا نزولی
Polymerupdate ساعت 13:30 IST افزایش قیمت Ethylene اروپا و ساعت 16:15 IST کاهش جزئی Propylene آمریکا را ثبت کرده است. ارقام و basis کامل در نمای عمومی منبع قابل مشاهده نیستند؛ بنابراین عدد یا نوع Spot/Contract که منبع عمومی تأیید نمیکند ساخته نمیشود.
واگرایی دو بازار در روزی که نفت کاهش یافته دوباره نشان میدهد جهت olefinها را نمیتوان فقط از crude استخراج کرد؛ operating rates، inventories و downstream demand منطقهای تعیینکنندهاند.
فناوری و سرمایهگذاری
۹. فرانسه | Arkema واحد جدید تولید هیدروژن Jarrie را افتتاح کرد
Arkema واحد جدید تولید هیدروژن مبتنی بر SMR را در سایت Jarrie رسماً افتتاح کرد. واحد از ژوئیه عملیاتی شده و سرمایهگذاری آن حدود ۱۰ میلیون یورو بوده است. این پروژه مرحله نخست برنامه سرمایهگذاری سایت تا ۲۰۲۸ است.
هیدروژن تولیدی در سایت مصرف میشود و از جمله از زنجیره تولید hydrogen peroxide پشتیبانی میکند. Jarrie بزرگترین سایت تولید H₂O₂ گروه Arkema است.
۱۰. هلند | Emerson سیستم کنترل و ایمنی کارخانه SAF شرکت SkyNRG را تأمین میکند
وضعیت: قرارداد تجهیزات و اتوماسیون؛ پروژه در حال ساخت
Technip Energies، Emerson را برای تأمین فناوریهای automation و Integrated Control & Safety System کارخانه SAF شرکت SkyNRG انتخاب کرده است. ظرفیت هدف کارخانه حدود ۱۰۰ هزار تن SAF در سال و راهاندازی کامل برای ۲۰۲۸ برنامهریزی شده است.
سیستم شامل DeltaV DCS، Safety Instrumented System، fire & gas detection و asset-management خواهد بود. خوراک کارخانه چربیها و روغنهای پسماند است و مجموعه شامل واحد pretreatment و تولید هیدروژن داخلی نیز خواهد بود.
این پروژه پتروشیمی commodity نیست، اما از منظر رقابت بر سر hydrogen، waste oils و توسعه مجتمعهای شیمیایی کمکربن اروپا اهمیت دارد.
حوادث و HSE
۱۱. مجارستان | MOL Petrochemicals بابت نقصهای ایمنی انفجار Olefin-1 جریمه شد
وضعیت: تصمیم رگولاتوری قطعی پس از حادثه
مقام ایمنی کار مجارستان MOL Petrochemicals را ۳۸ میلیون فورینت، حدود ۱۲۰ هزار دلار بابت نواقص ایمنی مرتبط با انفجار مرگبار ماه مه جریمه کرده است. حادثه هنگام Restart واحد Olefin-1 پس از تعمیرات رخ داده بود و یک کشته، چهار مجروح جدی و هفت مصدوم جزئی برجا گذاشت.
تحقیق رگولاتور مشخص کرده بخشهایی از تأسیسات فاقد تجهیزات کافی برای تشخیص شرایط خطرناک، هشدار و shutdown ایمن بودهاند. شرکت ملزم به بازبینی سیستمهای ایمنی و نگهداری منظم خطوط و تجهیزات شده است.
ادغام و تملک و مقررات تجارت
در بازه دقیق ۲۴ ساعته، معامله بزرگ تازهای در صنعت پتروشیمی/شیمی که به signing یا closing قطعی رسیده باشد شناسایی نشد.
در حوزه مقررات و تجارت بینالملل نیز تصمیم تعرفهای تازه و قطعی با اثر مستقیم فوری بر محصولات اصلی پتروشیمی مشاهده نشد. در مقابل، فرانسه در حال تهیه پیشنویس قطعنامه جدید شورای امنیت برای ایجاد سازوکار بینالمللی حفاظت از آزادی کشتیرانی در هرمز است؛ این موضوع فعلاً پیشنهاد دیپلماتیک است و هنوز تصمیم اجرایی یا قطعنامه تصویبشده نیست.
۵ پیام اصلی برای فعالان صنعت پتروشیمی
Restart خط East–West مهمترین تغییر مثبت امروز است، اما هنوز partial restart است. تا مشخصشدن throughput واقعی و بارگیری پایدار ینبع، نباید ظرفیت ۷ میلیون بشکهای خط را در مدل عرضه وارد کرد.
ریسک نفت کاهش یافته، اما ریسک logistics پتروشیمی هنوز بالا است. Brent به زیر ۱۰۰ دلار رسیده، در حالی که فقط دو عبور کالایی در هرمز ثبت شده و یک LPG carrier هدف حمله قرار گرفته است.
تعطیلی INEOS Hull یک رویداد ساختاری برای شیمی اروپا است، نه turnaround عادی. اگر mothball طولانی شود، حذف آخرین ظرفیت world-scale acetyls اروپا میتواند import dependency منطقه را افزایش دهد.
شرق آفریقا وارد یک پروژه بسیار بزرگ پالایش–پتروشیمی شده است. قرارداد بیش از ۴۵۰ میلیون دلاری EIL و groundbreaking برنامهریزیشده ۳۰ سپتامبر، پروژه Lamu را از مرحله صرفاً اعلامشده به execution نزدیکتر کرده؛ اما ظرفیت دقیق بخش پتروشیمی هنوز اعلام نشده است.
برای procurement، امروز بیش از همیشه باید crude price و landed feedstock cost را جدا کرد. نفت ارزانتر شده، ولی freight تا ۳۷ دلار/بشکه گزارش شده و ریسک جنگی هرمز ادامه دارد؛ بنابراین کاهش Brent الزاماً به همان نسبت به کاهش هزینه واقعی نفتا، LPG یا محصول وارداتی منجر نمیشود.
