گزارش رصد روزانه صنعت پتروشیمی جهان در ۲۴ ساعت منتهی به ۳۰ مهر ۱۴۰۵
به گزارش خبرگزاری ایپنا، گزارش رصد روزانه صنعت پتروشیمی جهان در ۲۴ ساعت منتهی به ۳۰ مهر ۱۴۰۵ منتشر شد.
در چین، قیمت آتی پلی‌پروپیلن و پلی‌اتیلن خطی کاهش یافت، اما PVC و استایرن افزایش قیمت داشتند. هم‌زمان، مصرف ظاهری پلی‌اتیلن چین در شهریور به ۳٫۲۵ میلیون تن رسید؛ هرچند این افزایش لزوماً به معنای رشد تقاضای نهایی نیست.
در بازار انرژی، قیمت نفت برنت از ۱۱۰ دلار در هر بشکه عبور کرد. با وجود حمله به میدان نفتی شیبه عربستان و تلفات انسانی، مقام‌های سعودی اعلام کردند تولید این میدان مختل نشده است.
در حوزه فناوری، اشنایدر الکتریک، انویدیا و اچ‌پی‌ای از همکاری برای توسعه هوش مصنوعی صنعتی با تمرکز بر پایش تجهیزات، امنیت سایبری و بهینه‌سازی مصرف انرژی خبر دادند.
همچنین، روسیه از برنامه ارسال نخستین محموله ۴۰ هزار تنی گازوئیل به آمریکا خبر داد و وزارت انرژی آمریکا فراخوان مبادله حداکثر ۳۱۵ هزار بشکه سوخت از ذخایر اضطراری را منتشر کرد.
جمع‌بندی: افزایش ریسک‌های انرژی و حمل‌ونقل، ارزیابی مستقل تقاضای محصولات و بررسی هزینه واقعی تحویل محموله‌ها را برای تولیدکنندگان و صادرکنندگان پتروشیمی ضروری‌تر کرده است.
۱. شرکت‌ها و پروژه‌های پتروشیمی
چین؛ افزایش مصرف ظاهری پلی‌اتیلن
مصرف ظاهری پلی‌اتیلن چین در شهریور به ۳٫۲۵ میلیون تن رسید که نسبت به مرداد ۴٫۷ درصد افزایش نشان می‌دهد و بالاترین سطح از اسفند گذشته است. ورود محموله‌های وارداتی پیش از تعطیلات چین از عوامل افزایش عرضه در بازار داخلی عنوان شده است.
بااین‌حال، برای ارزیابی تقاضای واقعی باید میزان تولید صنایع پایین‌دستی و تغییر موجودی انبارها نیز بررسی شود.
چین؛ کاهش تولید PVC
تولید PVC چین در شهریور به یکی از پایین‌ترین سطوح نزدیک به چهار سال گذشته رسید. افزایش هزینه خوراک، کاهش حاشیه سود، ضعف تقاضای داخلی و دشواری صادرات از عوامل فشار بر تولیدکنندگان عنوان شده‌اند.
کاهش تولید می‌تواند فشار عرضه را تعدیل کند، اما اثر آن بر قیمت‌ها به میزان توقف واحدها، موجودی انبارها و وضعیت تقاضا بستگی دارد.
۲. خوراک و انرژی
آمریکا؛ کاهش موجودی نفت خام
موجودی تجاری نفت خام آمریکا در هفته منتهی به ۱۶ اکتبر، ۳٫۰۶ میلیون بشکه کاهش یافت و به ۴۱۲٫۵ میلیون بشکه رسید. در مقابل، موجودی فرآورده‌های میان‌تقطیر با افزایش ۱٫۶۸ میلیون بشکه‌ای به ۱۰۴٫۳ میلیون بشکه رسید.
این آمار می‌تواند بر ارزیابی بازار نفت اثر بگذارد، اما به‌تنهایی مبنای پیش‌بینی قیمت نفتا و محصولات پتروشیمی نیست.
آمریکا؛ مبادله سوخت از ذخایر اضطراری
وزارت انرژی آمریکا فراخوان مبادله حداکثر ۳۱۵ هزار بشکه سوخت میان‌تقطیر کم‌گوگرد از ذخایر اضطراری شمال‌شرق کشور را منتشر کرد. تحویل محموله‌ها باید حداکثر تا ۱۳ نوامبر انجام شود و مهلت ارائه پیشنهادها ۲۷ اکتبر است.
این اقدام برای مدیریت محدودیت عرضه سوخت در منطقه انجام میشود، اما به معنای ورود فوری تمام حجم اعلام‌شده به بازار نیست.
۳. قیمت و بازار محصولات
چین؛ تغییرات متفاوت قیمت محصولات پتروشیمی
در معاملات آتی ۲۱ اکتبر، قیمت تسویه پلی‌پروپیلن به ۹۲۹۹ یوان و پلی‌اتیلن خطی به ۸۶۴۰ یوان در هر تن رسید که به‌ترتیب ۳۲ و ۳۱ یوان کاهش داشتند.
در مقابل، قیمت PVC با افزایش ۵۷ یوانی به ۵۰۳۲ یوان و استایرن با افزایش ۱۷۰ یوانی به ۱۰۴۵۵ یوان در هر تن رسید.
قیمت پارازایلین و اسید ترفتالیک خالص نیز کاهش یافت، درحالی‌که PET بطری افزایش قیمت ثبت کرد.
این ارقام مربوط به قراردادهای آتی هستند و نباید مستقیماً با قیمت نقدی یا صادراتی مقایسه شوند. تفاوت روند محصولات نشان می‌دهد ارزیابی بازار چین باید به تفکیک هر محصول انجام شود.
بازار جهانی نفت؛ عبور برنت از ۱۱۰ دلار
قیمت آتی نفت برنت در معاملات صبح ۲۲ اکتبر به ۱۱۰٫۷۵ دلار در هر بشکه رسید که ۱٫۷۷ درصد افزایش داشت. نفت خام وست تگزاس نیز با رشد ۱٫۴۷ درصدی به ۹۸٫۵۸ دلار رسید.
افزایش نگرانی‌های امنیتی در خاورمیانه و احتمال اختلال عرضه از عوامل رشد قیمت‌ها عنوان شده‌اند.
افزایش قیمت نفت می‌تواند هزینه خوراک واحدهای نفتامحور را بالا ببرد، اما تأثیر نهایی آن بر سودآوری به قیمت نفتا، هزینه انرژی و وضعیت فروش محصولات بستگی دارد.
جنوب‌شرق آسیا؛ ثبات نسبی پیشنهادهای PVC
پیشنهادهای اولیه واردات PVC به مالزی برای تحویل نوامبر عمدتاً بدون تغییر باقی ماندند یا حداکثر پنج دلار در هر تن کاهش یافتند. این وضعیت در شرایطی رخ داد که برخی عرضه‌کنندگان تایوانی قیمت‌های پیشنهادی خود را افزایش داده‌اند.
این تفاوت نشان می‌دهد افزایش هزینه خوراک و قیمت‌های پیشنهادی الزاماً به پذیرش قیمت بالاتر از سوی خریداران منجر نمی‌شود.
۴. فناوری و سرمایه‌گذاری
همکاری سه شرکت برای توسعه هوش مصنوعی صنعتی
اشنایدر الکتریک، انویدیا و اچ‌پی‌ای همکاری جدیدی را برای توسعه عامل‌های هوش مصنوعی در صنایع فرایندی معرفی کردند.
این راهکار بر پایش تجهیزات و سامانه‌های کنترل صنعتی، شناسایی ناهنجاری‌های امنیت سایبری و بهینه‌سازی مصرف انرژی تمرکز دارد.
برای مجتمع‌های پتروشیمی، پردازش داده‌ها در محل تأسیسات می‌تواند وابستگی به زیرساخت‌های ابری خارجی را کاهش دهد. بااین‌حال، استفاده عملیاتی از این فناوری مستلزم ارزیابی امنیت سایبری، صحت عملکرد مدل‌ها و نظارت انسانی بر اقدامات سامانه است.
آمریکا؛ معرفی موتور صنعتی با توان بالا
شرکت وولونگ الکتریک از پلتفرم جدید موتورهای القایی فشار متوسط با توان حداکثر ۱۰ هزار اسب‌بخار و محدوده ولتاژ ۲٫۳ تا ۱۳٫۸ کیلوولت رونمایی کرد.
این تجهیزات برای کاربردهایی مانند پمپ‌ها و کمپرسورهای صنایع نفت، گاز، پالایش، پتروشیمی و گاز طبیعی مایع‌شده معرفی شده‌اند. انتخاب آنها باید براساس شرایط بهره‌برداری، مشخصات بار و الزامات ایمنی پروژه انجام شود.
۵. ادغام و تملک
آفریقا؛ اعلام خرید سهام شبکه انتقال فرآورده‌های نفتی کنیا
آلیکو دانگوته از خرید ۲۵ درصد سهام شرکت خطوط انتقال نفت و فرآورده‌های نفتی کنیا خبر داد. این اعلام در جریان نشست اقتصادی آفریقا در لندن انجام شد.
دسترسی به زیرساخت‌های انتقال و توزیع می‌تواند بر اقتصاد پروژه‌های پالایشی و پتروشیمی شرق آفریقا اثر بگذارد. بااین‌حال، ارزش معامله و جزئیات نهایی انتقال سهام هنوز مشخص نشده است.
۶. تعمیرات و توقف واحدها
آمریکا؛ اختلاف کارگری در پالایشگاه بی‌وی
شرکت فیلیپس ۶۶ پس از پایان قرارداد جمعی، از ورود حدود ۳۸۵ کارگر عضو اتحادیه به پالایشگاه بی‌وی و پایانه لیندن جلوگیری کرد.
ظرفیت پالایشگاه بی‌وی حدود ۲۷۵ هزار بشکه نفت خام در روز است و شرکت اعلام کرده قصد دارد فعالیت تأسیسات را با کارکنان آموزش‌دیده ادامه دهد.
با وجود افزایش ریسک عملیاتی، توقف تولید یا کاهش نرخ بهره‌برداری تأیید نشده است؛ بنابراین نباید ظرفیت این پالایشگاه را از عرضه بازار حذف‌شده در نظر گرفت.
۷. حوادث و ایمنی
عربستان؛ حمله به میدان نفتی شیبه
مقام‌های عربستان اعلام کردند یک پهپاد در تلاش برای هدف قرار دادن تأسیسات میدان نفتی شیبه رهگیری شده است. این حادثه به آتش‌سوزی یک خودروی متعلق به پیمانکار در خارج از محوطه عملیاتی انجامید و دو کشته و دو زخمی بر جای گذاشت.
وزارت انرژی عربستان اعلام کرده است که تولید میدان تحت تأثیر این حادثه قرار نگرفته است. بنابراین، با وجود تلفات انسانی، کاهش تولید یا عرضه نفت را نمی‌توان به این رویداد نسبت داد.
عربستان؛ حمله به فرودگاه دمام
حمله به فرودگاه بین‌المللی ملک فهد در دمام یک کشته و هشت زخمی بر جای گذاشت. بررسی خسارت و وضعیت ایمنی تأسیسات ادامه دارد.
این حادثه می‌تواند بر جابه‌جایی کارکنان، کارشناسان و تجهیزات پشتیبانی اثر بگذارد، اما اختلال مشخصی در حمل محصولات پتروشیمی یا فعالیت بنادر صنعتی تأیید نشده است.
۸. مقررات و تجارت بین‌الملل
روسیه؛ برنامه ارسال محموله گازوئیل به آمریکا
مقام‌های روسیه اعلام کردند نخستین محموله ۴۰ هزار تنی گازوئیل این کشور قرار است در ۲۲ اکتبر به مقصد آمریکا ارسال شود.
این محموله در چارچوب تغییرات محدودیت‌های صادراتی و توافق‌های تجاری جدید مطرح شده است، اما بارگیری و تحویل واقعی آن هنوز تأیید نشده است.
در صورت تحقق، این صادرات می‌تواند بر تراز عرضه فرآورده‌های میان‌تقطیر اثر بگذارد.
۹. حمل‌ونقل و تحولات منطقه‌ای
افزایش کرایه حمل کانتینری از آسیا به اروپا
در ارزیابی ۲۰ اکتبر، کرایه حمل کانتینری از آسیا به شمال اروپا با رشد ۶ درصدی به ۳۴۴۲ دلار و به مدیترانه با افزایش ۳ درصدی به ۳۹۲۷ دلار برای هر کانتینر ۴۰ فوتی رسید.
کرایه مسیر آسیا به ساحل شرقی آمریکا نیز با یک درصد افزایش به ۹۷۱۳ دلار رسید، درحالی‌که نرخ مسیر ساحل غربی آمریکا بدون تغییر و برابر با ۸۱۲۶ دلار بود.
افزایش نرخ‌های پیشنهادی شرکت‌های کشتیرانی پیش از مذاکرات قراردادهای سال آینده از عوامل رشد کرایه مسیر آسیا به اروپا عنوان شده است.
این تغییرات می‌تواند بر هزینه صادرات پلیمرهای بسته‌بندی‌شده و مواد شیمیایی تخصصی اثر بگذارد؛ اما نرخ‌های کانتینری معیار مناسبی برای محاسبه هزینه حمل محموله‌های فله مایع نیستند.
خلیج فارس؛ افزایش نگرانی‌ها درباره امنیت شناورها
نیروی دریایی سپاه پاسداران اعلام کرد چهار شناور مرتبط با انتقال غیرقانونی نفت در شمال خلیج فارس هدف قرار گرفته‌اند و سه شناور دیگر در غرب تنگه هرمز با مین برخورد کرده‌اند.
با توجه به نبود تأیید مستقل درباره نام شناورها، میزان خسارت و وضعیت عملیاتی آنها، نمی‌توان کاهش مشخصی در ظرفیت حمل نفت، گاز مایع یا محصولات پتروشیمی محاسبه کرد.
همچنین، در این بازه نرخ جدید و قابل راستی‌آزمایی بیمه جنگ برای محموله‌های پتروشیمی منتشر نشده و بازگشت کامل تردد تجاری در تنگه هرمز نیز تأیید نشده است.
ازاین‌رو، ارزیابی صادرات باید علاوه بر قیمت محصول، هزینه حمل، پوشش بیمه‌ای، امکان تأمین شناور و قابلیت واقعی بارگیری و تحویل را در بر بگیرد.
پنج پیام اصلی برای فعالان صنعت پتروشیمی
۱. بازار چین یکدست نیست. کاهش قیمت آتی پلی‌پروپیلن و پلی‌اتیلن خطی در کنار افزایش قیمت PVC و استایرن، ضرورت تحلیل جداگانه هر محصول را نشان می‌دهد.
۲. افزایش ریسک امنیتی الزاماً به معنای کاهش تولید نیست. با وجود حمله به میدان شیبه و تلفات انسانی، مقام‌های عربستان اختلال تولید را تأیید نکرده‌اند.
۳. هوش مصنوعی صنعتی به سمت پردازش محلی حرکت می‌کند. پایش تجهیزات، امنیت سایبری و مدیریت انرژی از مهم‌ترین حوزه‌های کاربرد این فناوری در مجتمع‌های پتروشیمی هستند.
۴. قیمت محصول با هزینه نهایی تحویل متفاوت است. افزایش قیمت نفت، رشد کرایه حمل و مخاطرات دریایی می‌توانند رقابت‌پذیری صادرات را تغییر دهند.
۵. خبر اعلام‌شده با تحقق عملیاتی تفاوت دارد. برنامه صادرات گازوئیل روسیه و فراخوان مبادله ذخایر سوخت آمریکا باید تا زمان تأیید اجرا و تحویل، به‌عنوان اقدامات برنامه‌ریزی‌شده ارزیابی شوند.
