به گزارش خبرگزاری ایپنا ، به‌دلیل تعطیلات آخرهفته، جریان اطلاعیه‌های رسمی پروژه‌ای محدود بود؛ با این حال سه تحول برای بازار اهمیت بالاتری دارد: تردد بسیار محدود کشتی در هرمز در کنار تداوم جریان نسبتاً بالای نفت، افت Brent به محدوده ۱۰۲ دلار، و افزایش تازه قیمت PP داخلی هند توسط Reliance. همچنین یک اختلال عملیاتی در سایت Shell Moerdijk هلند ثبت شده است.

خوراک، انرژی و تحولات منطقه‌ای

۱. هرمز | فقط ۱۲ کشتی کالایی در کل آخرهفته؛ اما جریان نفت منطقه هنوز نسبتاً مقاوم است

داده‌های Kpler نشان می‌دهد در مجموع شنبه و یکشنبه فقط ۱۲ کشتی حامل کالا از تنگه هرمز عبور کرده‌اند؛ در حالی که پیش از جنگ حدود ۱۲۵ شناور بزرگ تجاری در روز از این مسیر عبور می‌کردند. بخشی از نفتکش‌ها با خاموش‌کردن AIS حرکت می‌کنند، بنابراین تعداد ثبت‌شده معادل کل عبور فیزیکی نیست.

نکته مهم‌تر این است که کاهش تعداد کشتی‌ها هنوز به همان نسبت به کاهش حجم نفت منجر نشده است. طبق Kpler، در هفته منتهی به ۱۹ سپتامبر ۱۳ نفتکش حامل حدود ۳۴ میلیون بشکه نفت از هرمز خارج شده‌اند و حدود نیمی از این حجم مربوط به عربستان بوده است. صادرات نفت عربستان در سپتامبر به بیش از ۴ میلیون بشکه در روز بازگشته؛ در مقایسه با حدود ۲.۴ میلیون بشکه در روز در اوت.

برای پتروشیمی این تفکیک مهم است: «تعداد کشتی» و «حجم محموله» شاخص یکسانی نیستند. همچنین وضعیت نفت خام را نمی‌توان مستقیماً به availability نفتا، LPG، متانول یا پلیمر تعمیم داد.

۲. عربستان | افزایش صادرات از هرمز بخشی از اثر توقف East–West را جبران کرده است

Reuters گزارش می‌دهد آرامکو پس از اختلال خط East–West و محدودشدن صادرات از ینبع، بارگیری از خلیج فارس را افزایش داده است. در کنار انتقال بخشی از نفت از طریق عمان، افزایش صادرات مستقیم از هرمز موجب شده جریان نفت عربستان از کف اوت بازیابی شود.

این تحول ریسک کمبود فیزیکی نفت را تا حدی کاهش می‌دهد، اما برای پتروشیمی به معنی عادی‌شدن logistics نیست. war-risk insurance، freight، dark transit و availability کشتی همچنان باید مستقل از حجم نفت خام بررسی شوند.

نفت و هزینه خوراک

۳. Brent به پایین‌ترین سطح بیش از یک هفته رسید

در معاملات دوشنبه، Brent حدود ۲.۰۸٪ کاهش یافت و به ۱۰۱.۷۱ دلار/بشکه رسید؛ WTI نیز حدود ۲.۱۴٪ افت کرد و ۹۸.۱۵ دلار/بشکه معامله شد. این پایین‌ترین سطح نفت از ۱۰ سپتامبر است. عامل اصلی، افزایش امید بازار به تحرکات دیپلماتیک درباره جنگ ایران و آمریکا و همچنین مقاومت بهتر از انتظار جریان نفت خاورمیانه بوده است.

با وجود کاهش اخیر، Brent همچنان بالای ۱۰۰ دلار است. بنابراین برای کراکرهای نفتاپایه نمی‌توان هنوز از بازگشت feedstock economics به وضعیت عادی صحبت کرد.

قیمت و بازار محصولات

۴. هند | Reliance قیمت PP داخلی را افزایش داد

Polymerupdate در شامگاه ۲۰ سپتامبر افزایش قیمت PP در بازار داخلی هند توسط Reliance Industries را ثبت کرده است. در نمای عمومی منبع میزان افزایش و price circular کامل نمایش داده نمی‌شود؛ بنابراین عددی برای مقدار افزایش در این گزارش درج نمی‌شود.

این افزایش پس از موج اخیر افزایش هزینه نفت، پروپیلن و logistics رخ می‌دهد؛ اما از این اعلام به‌تنهایی نمی‌توان نتیجه گرفت که بازار PP هند وارد روند صعودی پایدار شده است. پذیرش قیمت توسط خریداران، inventory و قیمت وارداتی باید در روزهای کاری آینده بررسی شود.

حوادث، HSE و توقف واحدها

۵. هلند | اختلال عملیاتی در Shell Moerdijk و فلرینگ گسترده

منبع رسمی منطقه‌ای ایمنی Midden- en West-Brabant اعلام کرده شامگاه یکشنبه در سایت Shell Moerdijk اختلالی رخ داده و به دلایل ایمنی flaring انجام می‌شود. شعله بزرگ از فاصله زیاد قابل مشاهده بوده و مقام ایمنی اعلام کرده این وضعیت می‌تواند تااواخر بعدازظهر دوشنبه ادامه داشته باشد.

منبع رسمی تأکید کرده flaring برای سلامت عمومی خطر ایجاد نمی‌کند، هرچند نور و صدا می‌تواند موجب مزاحمت شود. برخی رسانه‌های محلی از توقف یک کارخانه در سایت خبر داده‌اند، اما اطلاعیه رسمی موجود مشخص نمی‌کند دقیقاً کدام واحد، با چه ظرفیتی و برای چه مدتی از مدار خارج شده است. بنابراین در این گزارش از نسبت‌دادن Shutdown به cracker یا واحد مشخص خودداری می‌شود.

پروژه‌ها و سرمایه‌گذاری

۶. اندونزی | FEED بخش‌های دریایی Abadi LNG و CCS تحویل شد

Worley اعلام کرده طراحی FEED دو بسته اصلی زیرساخت دریایی پروژه Abadi LNG شرکت INPEX را تحویل داده است. دامنه کار حدود ۱۵۰ کیلومتر زیرساخت subsea، خطوط انتقال گاز و خطوط CCS را شامل می‌شود.

ظرفیت هدف پروژه حدود ۹.۵ میلیون تن LNG در سال اعلام شده است. تکمیل FEED یک milestone مهندسی است و نباید با FID، شروع ساخت کامل یا commissioning اشتباه گرفته شود.

این پروژه مستقیماً پتروشیمی نیست، اما از منظر تأمین گاز منطقه، LNG و توسعه زیرساخت CCS در جنوب‌شرق آسیا برای رصد خوراک و انرژی اهمیت دارد.

فناوری و چشم‌انداز بازار

۷. ICIS | بحران انرژی دوباره ریسک تورم و رکود صنایع شیمیایی را افزایش داده است

تحلیل تازه ICIS هشدار می‌دهد ترکیب جنگ، بحران انرژی و افزایش مجدد نرخ‌های بهره، ریسک تورم و رکود را بالا برده است. این موضوع برای صنعت شیمی و پتروشیمی اهمیت مضاعف دارد: افزایش feedstock و energy cost هم‌زمان با نرخ بهره بالاتر، هزینه سرمایه و working capital را افزایش می‌دهد؛ در حالی که ضعف اقتصادی می‌تواند تقاضای downstream را محدود کند.

بنابراین افزایش قیمت اسمی برخی پلیمرها را نباید لزوماً نشانه بهبود demand fundamentals دانست؛ بخشی از حرکت فعلی همچنان cost-push است.

مقررات و تجارت بین‌الملل

۸. بنگلادش | قیمت سوخت تا ۱۷.۴٪ افزایش یافت؛ freight یکی از عوامل رسمی تصمیم است

دولت بنگلادش قیمت سوخت را تا ۱۷.۴٪ افزایش داده است. وزارت انرژی این کشور جهش قیمت جهانی نفت و افزایش هزینه freight ناشی از بحران خاورمیانه را از عوامل اصلی این تصمیم اعلام کرده است. قیمت دیزل اکنون ۱۳۵ تاکا در لیتر و اکتان ۱۶۵ تاکا است.

این خبر مستقیماً قیمت پتروشیمی نیست، اما نشان می‌دهد شوک نفت و حمل‌ونقل در حال انتقال به هزینه تولید کشورهای واردکننده انرژی در جنوب آسیاست؛ موضوعی که می‌تواند بر صنایع پایین‌دستی پلاستیک، نساجی و سایر مصرف‌کنندگان محصولات پتروشیمی اثر بگذارد.

ادغام و تملک

در بازه دقیق ۲۴ ساعته، معامله بزرگ تازه‌ای در صنعت پتروشیمی یا شیمی که به signing یا closing قطعی رسیده باشد در منابع معتبر بررسی‌شده شناسایی نشد. خبرهای قدیمی‌تر برای تکمیل صوری این بخش تکرار نشده‌اند.

۵ پیام اصلی برای فعالان صنعت پتروشیمی

هرمز همچنان یک bottleneck است، اما تعداد کشتی به‌تنهایی شاخص کافی نیست. فقط ۱۲ کشتی کالایی در آخرهفته ثبت شده‌اند، ولی حجم نفت خروجی نسبتاً بالا باقی مانده است؛ تحلیل پتروشیمی باید تعداد شناور، اندازه محموله و نوع محصول را جداگانه بسنجد.

ریسک کمبود نفت کاهش یافته، اما ریسک تحویل پتروشیمی هنوز رفع نشده است. افزایش صادرات عربستان از خلیج فارس نشان‌دهنده انعطاف در crude logistics است؛ این وضعیت را نمی‌توان خودکار به LPG، نفتا، متانول و پلیمر تعمیم داد.

Brent حدود ۱۰۲ دلار است، اما هنوز محیط خوراک ارزان نشده است. افت اخیر بیشتر ناشی از انتظارات دیپلماتیک و resilience عرضه است؛ برای تصمیم خرید باید ریسک بازگشت volatility حفظ شود.

افزایش PP هند یک سیگنال cost-push است که هنوز به تأیید demand نیاز دارد. افزایش Reliance مهم است، ولی بدون داده معاملات، inventory و import parity نمی‌توان آن را آغاز یک rally پایدار دانست.

اختلال Shell Moerdijk باید زیر نظر بماند، اما فعلاً نباید ظرفیت ازدست‌رفته ساخت. وجود اختلال و flaring رسمی است؛ هویت واحد، ظرفیت متوقف‌شده و مدت outage هنوز از منبع رسمی تأیید نشده است.